Переворот халата и ключники
Խալաթի հեղաշրջումը եւ կլյուչնիկները
Читать на сайте издателяПеревод с помощью ИИ. Ниже доступен оригинал для сравнения.
Ответ Арбака Хачатряна Александру Дугину и Константину Затулину
Недавно один из главных идеологов Кремля, один из лидеров Международного евразийского движения Александр Дугин в интервью Vesti.az пригрозил Армении «серьезнейшими осложнениями», если она осмелится повернуть взгляд к США. В последнее время с подобными угрозами в адрес Армении выступал и другой кремлевский идеолог, Константин Затулин.
Вчера, по просьбе «Аравот» комментируя угрозы российских деятелей, советник председателя общественного совета РФ «Антикоррупция», правозащитник Арбак Хачатрян сказал: в последние дни, отвечая на подобный запрос российских СМИ, он задал вопрос: «Почему они сейчас так переполошились? В одной из недавних публикаций я писал: в последнее десятилетие власти РФ решали, кого назначить, кого рекомендовать руководителем в Армении; по просьбе последних даже арестовывали людей, в частности меня — главного советника руководителя комиссии по защите прав человека при президенте РФ. Получается, столько лет вы использовали тело армянских властей, а теперь его начали использовать Европа и США. Что случилось, что вы так всполошились? Будьте немного терпимее и уступчивее. Или вас пугает не поведение властей, а то, что армянское общество начинает поднимать голос, не ища искусственно созданных лидеров?»
В этом контексте на наш вопрос о случившемся с армянским водителем Грачья Арутюняном собеседник ответил: «Я не хотел бы, чтобы этот вопрос постоянно мусолили. Погибли 18 человек, трагедия огромна. Не считая водителя, который тоже жертва. Если бы Грачья Арутюнян законно устроился на работу в РФ, ясно, что этой национальной разницы не должно было бы быть. Но условия, в которых армяне работают в России… Я посоветовал бы журналистам поездить по российским территориям и посмотреть, в каких условиях выходцы из Армении живут — в бараках, подвалах…»
В одном интервью по этому поводу господин Хачатрян намекнул, что Россия осуществляет геноцид армян. Разъясняя недоумение, наш собеседник сказал: либо он плохо объяснил, либо журналист его плохо понял. «Не русские подвергают армян геноциду, а армяне сами устраивают геноцид себе. Молодые парни и мужчины уезжают из Армении работать в РФ; их жены и дети остаются в Армении. Первый шаг геноцида — разрушение семей. Второй — они выезжают из Армении в основном без образования, но во многих случаях и образование не спасает, потому что эти люди не могут найти работу по своей подготовке.
Единственной задачей становится заработать и отправить деньги семье в Армению. И с первого же шага в России они, по существу, совершают преступления: регистрационные документы 80–90 процентов оформляются незаконно; работают нелегально, без регистрации и, естественно, не платят налоги, а это уже преступление. Но психологически так жить тяжелее даже геноцида. Разница между геноцидом 1915 года и нынешним в том, что семьи, бегущие сейчас из Армении, даже не сохраняют язык и культуру. Тогда бежали от турка, обосновывались где-то, но армяне сохраняли язык и культуру; теперь бегут от внутреннего давления, от армянина, и в большинстве своем не сохраняют язык и культуру».
Наш собеседник также привел образное сравнение: «Армения сейчас похожа на колонию, тюрьму. Мужчины уезжают на заработки, отправляют деньги семье в Армению. Семьи на эти деньги живут, учат детей, покупают газ из РФ, необходимую еду и товары, которые ввозят несколько торгашей, ставших в Армении кумирами. То есть руководство Армении — государственный, налоговый и остальной аппарат — превратилось в ключников. Мужчины разрушают семьи, уезжая в РФ, и отправляют деньги в колонию, чтобы эти ключники их съели, поскольку члены семьи должны выдержать жизнь в тюрьме, колонии». Арбак Хачатрян считает это самым тяжелым из происходящего сейчас.
Случай Грачья Арутюняна он не хочет выделять: «До сих пор в РФ убили десятки армян, молодых парней: почему никогда не было такого шума, как теперь? Я не оправдываю противоположную сторону: медицинских документов не было, и судья не должен был рассматривать, принимать дело — это следовало обеспечить. Кстати, это должно было быть задачей номер один армянского посольства. А этот халат можно надеть на всех виновных в этом деле, прежде всего на армянские власти, из-за которых участник освободительной борьбы оказался в таком положении: по существу, он полностью пожертвовал своей жизнью. Вот что важно». «Переворот халата» — так наш собеседник описывает развитие событий.
Чтобы такие случаи больше не повторялись и не становились массовыми, он считает необходимым прояснить вопросы армян, работающих в РФ в незаконном статусе. Во всей этой истории он не придает большого значения политическим спекуляциям вокруг армянского водителя; его воодушевляет то, что люди начинают протестовать против беззакония. Он лишь замечает, что горе семей 18 погибших в аварии тоже огромно и тяжело и хватит его использовать.
НЕЛЛИ ГРИГОРЯН
P.S. Другие части беседы — в завтрашнем «Аравот».
Газета «Аравот»
Сравнить с оригиналом · Հայերեն
Արբակ Խաչատրյանի պատասխանը Ալ. Դուգինին եւ Կոնստանտին Զատուլինին
Օրերս Կրեմլի գլխավոր գաղափարախոսներից, «Միջազգային եվրասիական շարժման» լիդերներից Ալեքսանդր Դուգինը Vesti.az-ին տված հարցազրույցում Հայաստանին սպառնացել էր «լրջագույն բարդություններով», եթե համարձակվի հայացքը դեպի ԱՄՆ շրջել: Վերջերս Հայաստանին ուղղված համանման սպառնալիքներով էր հանդես եկել Կրեմլի մեկ այլ գաղափարախոս՝ Կոնստանտին Զատուլինը:
Երեկ «Առավոտի» խնդրանքով մեկնաբանելով ռուսաստանցի այրերի սույն սպառնալիքները՝ ՌԴ «Հակակոռուպցիա» հասարակական խորհրդի նախագահի խորհրդական, իրավապաշտպան Արբակ Խաչատրյանն ասաց, որ վերջին օրերին, ի պատասխան ռուսաստանյան լրատվամիջոցների համանման հարցման, ինքը մի հարց է հնչեցրել. «Ինչո՞ւ են իրենք հիմա այդպես իրար խառնվել: Իմ հրապարակումներից մեկում ես վերջերս գրել էի՝ վերջին տասնամյակում ՌԴ իշխանություններն են որոշել՝ ո՞ւմ նշանակել, ո՞ւմ երաշխավորել Հայաստանում՝ որպես ղեկավար, վերջիններիս խնդրանքով անգամ մարդկանց էին ձերբակալում, մասնավորաբար ինձ՝ ՌԴ նախագահին կից մարդու իրավունքների պաշտպանության հանձնաժողովի ղեկավարի գլխավոր խորհրդականին: Փաստորեն, այսքան տարի դուք օգտագործել եք ՀՀ իշխանությունների մարմինը, հիմա այն սկսեցին օգտագործել Եվրոպան եւ ԱՄՆ-ը: Ի՞նչ է պատահել, որ այդպես իրար եք անցել, մի քիչ հանդուրժող եւ զիջող եղեք: Թե՞ ոչ թե իշխանությունների կեցվածքից եք վախեցած, այլ նրանից, որ հայ հասարակությունն է սկսում իր ձայնը բարձրացնել՝ առանց շինծու առաջնորդներ փնտրելու»:
Այս համատեքստում մեր զրուցակիցը, ի պատասխան հայ վարորդի` Հրաչյա Հարությունյանի հետ տեղի ունեցածին վերաբերող մեր հարցին, ասաց. «Ես չէի ցանկանա, որ այդ հարցն անընդհատ չարչրկվի. 18 զոհ է եղել, ողբերգությունն ահռելի է: Չհաշված վարորդը, որը նույնպես զոհ է: Եթե Հրաչյա Հարությունյանը ՌԴ-ում օրինական կարգով աշխատանքի անցած լիներ, պարզ է, որ այդ ազգային տարբերությունը չպետք է լիներ: Բայց այն պայմանները, որոնցում հայերն են աշխատում ՌԴ-ում… ես խորհուրդ կտայի լրագրողներին անցնել ռուսական տարածքներով եւ տեսնել, թե նաեւ ինչ պայմաններում են հայաստանցիները ապրում՝ բարաքներում, նկուղներում…»:
Այս առիթով մի հարցազրույցում պարոն Խաչատրյանը ակնարկել էր, որ Ռուսաստանը ցեղասպանություն է իրականացնում հայերի նկատմամբ: Փարատելով տարակուսանքը՝ մեր զրուցակիցն ասաց, որ կամ ինքը լավ չի բացատրել, կամ լրագրողն իրեն լավ չի հասկացել. «Ոչ թե ռուսներն են հայերին գենոցիդի ենթարկում, այլ հայերն են իրենց գլխին գենոցիդ անում: Երիտասարդ տղաներն ու տղամարդիկ Հայաստանից մեկնում են ՌԴ` աշխատելու, նրանց կանայք եւ երեխաները մնում են Հայաստանում: Գենոցիդի առաջին քայլն այն է, որ ընտանիքներն են քայքայվում: Երկրորդ քայլն այն է, որ նրանք Հայաստանից դուրս են գալիս` հիմնականում առանց կրթություն ստանալու, բայց շատ դեպքերում կրթությունն էլ չի փրկում, քանի որ այդ մարդիկ չեն կարողանում իրենց կրթությանը հարմար աշխատանք գտնել: Այդ մարդկանց միակ խնդիրն է դառնում գումար աշխատել եւ ուղարկել Հայաստան` իրենց ընտանիքներին: Ու ՌԴ-ում իրենց առաջին իսկ քայլից, ըստ էության, նրանք հանցագործություններ են կատարում. 80-90 տոկոսի հաշվառման փաստաթղթերը ոչ օրինական ճանապարհով են կարգավորվում, աշխատում են ոչ օրինական, չգրանցված ու, բնականաբար, հարկեր էլ չեն վճարում, իսկ դա արդեն հանցագործություն է: Բայց հոգեպես այդ կերպ ապրելը գենոցիդից էլ բարդ է: 1915 թվականի եւ ներկայիս գենոցիդի տարբերությունն այն է, որ այն ընտանիքները, որոնք այժմ փախչում են Հայաստանից, նրանք անգամ լեզուն ու մշակույթն էլ չեն պահպանում: Այն ժամանակ թուրքից էին փախչում, ինչ-որ մի տեղ հաստատվում, բայց հայն իր լեզուն ու կուլտուրան պահում էր, այժմ ներքին ճնշումից են փախչում, հայից են փախչում ու լեզուն ու մշակույթն էլ մեծամասամբ չեն պահում»:
Մեր զրուցակիցը նաեւ բավականին պատկերավոր համեմատություն արեց. «Հայաստանը հիմա նման է մի գաղութի, բերդի: Տղամարդիկ մեկնում են արտագնա աշխատանքի, գումարն ուղարկում են Հայաստան` իրենց ընտանիքներին: Նրանց ընտանիքներն այդ գումարով ապրում են` երեխաներին ուսման են տալիս, առնում են այն գազը, որը բերվում է ՌԴ-ից, գնում են այն անհրաժեշտ սնունդն ու ապրանքները, որը մի քանի չարչիներ են բերում, իրենք էլ Հայաստանում դարձել են կուռքեր: Այսինքն՝ Հայաստանի ղեկավարությունը` պետական, հարկային եւ մնացյալ ապարատները դարձել են կլյուչնիկներ: Տղամարդիկ իրենց ընտանիքները քայքայելով մեկնում են ՌԴ, այդ գումարն ուղարկում են գաղութ, որ էդ կլյուչնիկներն ուտեն, քանի որ բերդում, գաղութում իրենց ընտանիքի անդամները պիտի դիմանան»: Սա Արբակ Խաչատրյանը համարում է ամենածանր բանը, որն այժմ կատարվում է:
Իսկ Հրաչյա Հարությունյանի դեպքը չի ցանկանում առանձնացնել. «Մինչեւ այժմ ՌԴ-ում տասնյակ հայեր են սպանվել, երիտասարդ տղաներ. ինչո՞ւ որեւէ անգամ այնպիսի աղմուկ-աղաղակ չեղավ, ինչպես հիմա: Ես չեմ արդարացնում հակառակ կողմին. բժշկական փաստաթղթերը չեն եղել, ու դատավորը չպիտի լսեր գործը, չպիտի ընդուներ գործը, ու դա պետք է լիներ: Ի դեպ, ՀՀ դեսպանատան թիվ մեկ խնդիրը դա պետք է լիներ: Իսկ այդ խալաթը կարելի է հագցնել այս գործով բոլոր մեղավորներին, բայց առաջին հերթին՝ ՀՀ իշխանություններին, որ ազատամարտիկը հայտնվել է այս իրավիճակում. փաստորեն, իր կյանքը զոհաբերեց ամբողջովին: Սա է կարեւորը»: «Խալաթի հեղաշրջում». այսպես է բնութագրում մեր զրուցակիցն իրադարձությունների զարգացումը:
Եվ որպեսզի նման դեպքերն այլեւս չկրկնվեն եւ մասսայական չդառնան, նա գտնում է, որ ՌԴ-ում անօրինական կարգավիճակով աշխատող հայերի հարցերը պետք է հստակեցվեն: Այս ամբողջ պատմության մեջ մեր զրուցակիցը այդքան էլ չի կարեւորում այն, որ հայ վարորդի հարցը քաղաքական շահարկումների առարկա դարձավ, նրան ոգեւորում է այն, որ մարդիկ սկսում են բողոքն անօրինականությունների դեմ: Միայն նկատում է, որ վթարի հետեւանքով զոհված 18 անձանց ընտանիքների սուգն էլ ահռելի ծանր է ու բավական է այն օգտագործել:
ՆԵԼԼԻ ԳՐԻԳՈՐՅԱՆ
Հ.Գ.- Զրույցի այլ հատվածները` վաղվա «Առավոտում»:
« Առավոտ» օրաթերթ
Примечание об источнике
Publication date displayed in the publisher's Arbak Khachatryan tag index.